ባትሪ መኽዘን ተሓዳሲ ጸዓት እንታይ እዩ?

ባትሪ ምኽዛን ተሓዳሲ ጸዓት ማለት ካብ ከም ጸሓያዊ ጸዓትን ንፋስን ዝኣመሰሉ ተሓዳሲ ምንጪታት ዝፍጠር ሓይሊ ኤሌክትሪክ ዝሕዙን ዝዕቅቡን፡ ድሕሪኡ ኣብ ዘድልየሉ እዋን ዝለቅቑ ስርዓታት የመልክት። እዞም ስርዓታት መኽዘን ጸዓት ባትሪ (BESS) ነቲ መሰረታዊ ብድሆ ተሓዳሲ ጸዓት ዝፈትሑ እዮም፡ ጸሓይ ኩሉ ግዜ ኣይትበርቕን ንፋስ ድማ ኩሉ ግዜ ኣይነፍስን እዩ፡ ጠለብ ሓይሊ ኤሌክትሪክ ግን ደው ኣይብልን እዩ።

ደረጃ ዕብየት መኽዘን ባትሪ

ዕዳጋ መኽዘን ባትሪ ኣብ ምጥዋይ በጺሑ ኣሎ። ናይ ኣሜሪካ ዩቲሊቲ-ስኬል ዓቕሚ ባትሪ ኣብ 2024 ልዕሊ 26 ጊጋዋት ኮይኑ፡ ካብቲ ዝሓለፈ ዓመት ብ66% ወሰኽ ኣርእዩ። ወሃብቲ ሓይሊ ኤሌክትሪክ ኣብ 2024 ጥራይ 10.4 ጊጋዋት ሓድሽ ዓቕሚ ወሲኾም፡ ኣብ 2025 ድማ ካልእ 18.2 ጊጋዋት ኣብ ኢንተርነት ክኣቱ ምዃኑ ትንበያታት ይሕብሩ።

እዚኦም ኣብቲ ሽቦ ዝተወሰኹ ልኡማት ኣይኮኑን። ኣብ ኔቫዳ ካብ ሓምለ 2024 ጀሚሩ ዝሰርሕ ዘሎ ፕሮጀክት መኽዘን ጀሚኒ ሶላር ፕላስ ኮይኑ፡ 690-ሜጋዋት ዝዓቐኑ ሶላር ፋርም ምስ 1,416 ሜጋዋት-ሰዓታት ክኽዘን ዝኽእል 380 ሜጋዋት ዝዓይነቱ ባትሪ ስርዓት ዘወሃህድ እዩ። ኣብ ካሊፎርንያ ዝርከብ ሞስ ላንዲንግ መሳለጥያ ኣብታ ሃገር እቲ ዝዓበየ ኮይኑ 750 ሜጋዋት ሓይሊ ዘለዎ ኮይኑ ደው ኢሉ ኣሎ። ከምዚ ዝኣመሰለ ዕቤት ዘለዎ ፕሮጀክትታት ቅድሚ ዓሰርተ ዓመት ብቑጠባ ዘይከኣል ምኾነ ነይሩ።

እቲ ዕብየት ዝሰፍሐ ለውጢ ዘንጸባርቕ እዩ። ብደረጃ ዓለም ዕዳጋ መኽዘን ጸዓት ባትሪ ኣብ 2024 ብ44% ብምስፋሕ 69 ጊጋዋት ዓቕሚ ተኺሉ። ዉድ ማከንዚ ዓለማዊ ዕዳጋ ኣብ ዝቕጽል ዓሰርተ ዓመታት 1 ቴራዋት ክሓልፍ እዩ-ዳርጋ ሸውዓተ ዕጽፊ ናይቲ ሕጂ ዘሎ ዝተተኽለ ዓቕሚ ክሓልፍ ምዃኑ ይግምት። ቻይናን ኣመሪካን ነዚ ምስፍሕፋሕ ይድርኾም ኣለዋ፡ ቴክሳስን ካሊፎርንያን ብግምት 20 ጊጋዋት ዓቕሚ ኣመሪካ ኣለወን።

ነዚ ዕብየት ዘላቒ ዝገብሮ ቁጠባ እዩ። ኣብ ዝሓለፈ ዓሰርተ ዓመታት ዋጋታት ባትሪ ሊትየም-ኣዮን ልዕሊ 90% ወሪዱ፡ ኣብ 2024 ጥራይ ድማ ብ40% ምንቁልቋል ተራእዩ። እዚ ምፍራስ ዋጋ ንመኽዘን ባትሪ ካብ ክቡር መሳርሒ ሽቦ ናብ ቁጠባዊ ረብሓ ዘለዎ እምነ ኩርናዕ ስርዓታት ተሓዳሲ ጸዓት ቀይርዎ።

ምኽዛን ባትሪ ብኸመይ ተሓዳሲ ጸዓት የኽእል

ተሓዳሲ ጸዓት ባትሪታት ዝፈትሕዎ ናይ ቀረብ-ጠለብ ዘይምስምማዕ ይፈጥር። ሶላር ፓነላት መብዛሕትኡ ግዜ ጠለብ ኣብ ዝወሓደሉ እዋን ኣብ ከባቢ ፍርቂ መዓልቲ ዝለዓለ ሓይሊ ዘመንጩ ክኸውን ከሎ፡ ዝለዓለ ጠለብ ሓይሊ ኤሌክትሪክ ድማ ጸሓይ ምስ ዓረበት ምሸት ይሃርም። ቅዲ ንፋስ ናይ ገዛእ ርእሱ ስነ-መጐት ይኽተል፣ መብዛሕትኡ ግዜ ኣብ ብዙሓት ዞባታት ብለይቲ ዝያዳ የመንጩ። ብዘይ መኽዘን እዚ ልዕሊ ዓቐን ተሓዳሲ ጸዓት ወይ ይንኪ (ይባኽን) ወይ ድማ ነቲ ክፍተት ንምምላእ ትካላት ቅሪተ-ኣካላት ነዳዲ የድሊ።

ስርዓታት መኽዘን ባትሪ ኣብ እዋን ልዕሊ ዓቐን ተሓዳሲ ሓይሊ ይመልኡን ኣብ ልዑል-ጠለብ ኣብ ዝህልወሉ እዋን ድማ ይፈስሱን። እዚ ክልሰ-ሓሳባዊ ጥራይ ኣይኮነን-ብዓቢ ደረጃ ይፍጸም ኣሎ። ኣብ ካሊፎርንያ ጸሓያዊ ጸዓት ዝበዝሐሉ ሰዓታት፡ ስርዓታት ባትሪ ልዕሊ ዓቐን ሓይሊ ጊጋዋት ይምጥጡ። ምሸት ጠለብ ምስ ዝውስኽን ምፍራይ ጸሓያዊ ጸዓት ምስ ዝንኪን፡ እዞም ሓደ ዓይነት ባትሪታት ይፈስሱ፡ እዚ ድማ ንኣድላይነት ናይ ተፈጥሮኣዊ ጋዝ ፒከር ትካላት ይፈናቐሉ።

እቲ መካኒክስ ዝተራቐቐ ምውህሃድ ዘጠቓልል እዩ። በሊሕ ሶፍትዌር ባትሪ ንኹነታት ሽቦ ኣብ ሓቀኛ-ግዜ ንምክትታል ኣልጎሪዝም ይጥቀም፣ መዓስ ቻርጅ ከም ዝገብር፣ መዓስ ከም ዝፈስስን ብኸመይ ፍጥነትን ይውስን። ስርዓታት ቁጽጽር ንናይ ሽቦ ድሌታት ብሚሊሰከንድ ክምልሱ ይኽእሉ፣ ካብ ቅጽበታዊ ፍሪኩዌንሲ ምርግጋእ ክሳብ ብዙሕ{3}}ሰዓታት ዝጸንሕ ምቅይያር ጸዓት ዝበጽሕ ኣገልግሎት ይህቡ።

ልሙድ ግሪድ-ስኬል ሊትየም-ኣዮን ባትሪ ስርዓት ብሰለስተ ቀንዲ ኣካላት ዝቖመ እዩ። እቲ ባትሪ ንባዕሉ ብኤሌክትሮኬሚካላዊ ምላሽ ኣቢሉ ጸዓት ይዕቅብ። ኢንቨርተራት ናይቲ ባትሪታት ቀጥታዊ ዋሕዚ ናብ ምስቲ ሽቦ ዝሰማማዕ ተለዋዋጢ ዋሕዚ ይቕይርዎ። ሚዛን ስርዓት መዝሓሊ መሳርሒታት፣ ምዕፋን ባርዕ፣ ስርዓታት ምክትታልን ትሕተ ቅርጺ ምትእስሳር ሽቦን የጠቓልል። እዞም ባእታታት ብሓባር ኮይኖም ናይ ዙርያ-መገሻ ብቕዓት ከባቢ 85% ንምርካብ ይሰርሑ፣ እዚ ማለት 85% ካብቲ ኣብ ቻርጅ ዝኣቱ ጸዓት ኣብ እዋን ምፍሳስ ተመሊሱ ይወጽእ እዩ።

እቲ ናይ መኽዘን ንውሓት ግዜ ማዕቀፍ

ንመኽዘን ባትሪ ምርዳእ ዝተፈላለዩ ኣፕሊኬሽናት ዝተፈላለየ ናይ ምኽዛን ንውሓት ግዜ ከምዘድልዮም ምፍላጥ የድሊ፣ ኩሎም ባትሪታት ድማ ሓደ ዓይነት ዕላማ ከምዘየገልግሉ።

ምቁጽጻር ፍሪኩዌንሲ፡ ካብ ካልኢታት ክሳብ ደቓይቕ

እቲ ናይ ኤሌክትሪክ መስመር ኣብ ኣሜሪካ ልክዕ ፍሪኩዌንሲ-60 ሄርዝ ክሕሉ ኣለዎ። ዋላ ንኣሽቱ ምዝንባላት ንመሳርሒታት ክጎድኡ ወይ ጸልማት ከስዕቡ ይኽእሉ። ስርዓታት መኽዘን ባትሪ ኣብ ምቁጽጻር ፍሪኩዌንሲ ይበልጹ ምኽንያቱ ኣብ ክፋላት ካልኢት ምላሽ ይህቡ፣ እዚ ድማ ካብቲ ባህላዊ ጀነሬተራት ንላዕሊ ወይ ንታሕቲ ክረግጽዎ ዝኽእሉ ኣዝዩ ዝቐልጠፈ እዩ።

እዞም ኣፕሊኬሽናት እዚኦም ዓቢ ናይ ጸዓት ዓቕሚ ኣየድልዮምን እዩ። ባትሪ ኣብ ሓደ እዋን ንደቓይቕ ጥራይ ክፈስስ ይኽእል እዩ፣ ኣብ መዓልቲ ብዙሕ ግዜ። እቲ ዋጋ ካብ ፍጥነትን ምላሽን እምበር ካብ ንውሓት ግዜ መኽዘን ዝመጽእ ኣይኮነን።

ጫፍ ምልጻይን ምዝውዋር ጽዕነትን፡ ካብ 1-4 ሰዓታት

እዚ ድማ ንህሉው ቴክኖሎጂ ሊትየም-ኣዮን ምቁር ነጥቢ ዝውክል እዩ። መብዛሕትኦም ኣብ 2024 ዝተተኽሉ ስርዓታት ባትሪ ካብ 1 ክሳብ 4 ሰዓታት ንውሓት ግዜ ምፍሳስ ባትሪ ዝተነድፉ እዮም። ኣብ ትሑት-ጠለብ ዘለዎም እዋን ተሓዳሲ ወለዶ ካብ ሃልኪ ንላዕሊ ኣብ ዝኾነሉ እዋን ይኸፍሉ፣ ድሕሪኡ ኣብ ዝለዓለ ጠለብ ኣብ ዝህልወሉ እዋን ይፈስሱ።

እቲ ቁጠባ ዝሰርሕ እዞም ባትሪታት መዓልታዊ ክፈስሱ ስለዝኽእሉ፡ ብብዙሕ ኣገልግሎታት ኣታዊ ስለዘምጽኡ። ንንግዳዊ ዓማዊል ዝኽፈል ክፍሊት ጠለብ ይቕንሱ፣ ኣብ ጽዑቕ ሰዓታት ንሽቦ ዓቕሚ ይህቡ፣ ከምኡ’ውን ግዜ-ናይ-ኣርቢትራጅ ምጥቃም-ርካሽ ካብ-ጫፍ ሓይሊ ምግዛእን ክቡር ጫፍ ሓይሊ ምሻጥን የኽእሉ።

ሽቦ ካሊፎርንያ ነዚ ቅዲ ብንጹር የርእዮ። ስርዓታት ባትሪ ብቐጻሊ ኣብ እዋን ፍርቂ መዓልቲ ልዕሊ ዓቐን ጸሓያዊ ጸዓት ይመልእ፡ ኣብ እዋን ጫፍ ናይ ምሸት ድማ ይፈስስ፡ እዚ ድማ ን"ኣንጭዋ መስመር" ብምፍታሕ ዝፍለጥ ተርእዮ እዩ። እዚ ናይ 3-4 ሰዓታት መስኮት ምፍሳስ ማይ ምስቲ ኣብ መንጎ ናይ ድሕሪ ቀትሪ ጸሓያዊ ምንቁልቋልን ምጉዳል ጠለብ ቅድሚ ድቃስን ዘሎ ክፍተት ፍጹም ይሰማማዕ።

መዓልታዊ ቅድድም ብሽክለታ፡ ካብ 4-10 ሰዓታት

ነዊሕ-ንውሓት ግዜ ዘለዎም ስርዓታት ንናይ ንግሆ ተሓዳሲ ወለዶ ንምሸታዊ ኣጠቓቕማ ክዕቅቡ ይኽእሉ፣ ወይ ድማ ንናይ ለይቲ ጠለብ ናይ ድሕሪ ቀትሪ ጸሓያዊ ጸዓት ክሕዙ ይኽእሉ። ሃገራዊ ቤተ-ፈተነ ተሓዳሲ ጸዓት መኽዘን መጻኢ መጽናዕቲ፡ ክሳብ 10 ሰዓታት ጸዓት ንምኽዛን ዝተዳለዉ ስርዓታት መርሚሩ፡ እዚኦም ንተራ መኽዘን ዩቲሊቲ-ስኬል ዳግማይ ክቐርጽዎ ምዃኖም ኣተንቢሁ።

እቲ ብድሆ ዋጋ እዩ። ነፍሲ ወከፍ ተወሳኺ ሰዓት መኽዘን ዝያዳ ዓቕሚ ባትሪ ይሓትት፣ እዚ ድማ ንዋጋታት ስርዓት ይውስኽ። ናይ 4-ሰዓት ስርዓት ንሓደ ኪሎ ዋት ሰዓት $160 ክኸፍል ይኽእል እዩ፣ ናይ 10-ሰዓት ስርዓት ድማ ብሰንኪ ዘድልዩ ተወሳኺ ዋህዮታት ንሓደ-ኪሎዋት ሰዓት ዝኸውን ወጻኢታት ይውስኽ። ይኹን እምበር፡ ምንቁልቋል ዋጋታት ባትሪ በብቑሩብ ንነዊሕ እዋን ዝጸንሕ ስርዓታት ሊትየም-ኣዮን ዝያዳ ተግባራዊ ይገብሮ ኣሎ።

ብዙሕ-መዓልቲ ናብ ወቕታዊ: ህሉው ክፍተት።

ዝተናውሐ እዋናት ትሑት ተሓዳሲ ወለዶ-ሓድሓደ ግዜ "Dunkelflaute" ዝበሃሉ ፍጻመታት ኣብ ኤውሮጳ-ንዘይተፈትሐ ጸገም መኽዘን ይውክሉ። ኣብዚ ናይ 10 መዓልታት ድኹም ንፋስን ውሱን ጸሓይን ኣብ ዝህልወሉ እዋን፡ ጠለብ ሽቦ ንምምላእ ካብቲ ሕጂ ዘሎ ኣዝዩ ዝበዝሐ መኽዘን ክሓትት እዩ።

ፊዚክስ ዎርልድ ዓባይ ብሪጣንያ ንዓሰርተ ተኸታተልቲ ትሑት-ወለዶ መዓልታት-ልዕሊ 100 ዕጽፊ ናይቲ ሕጂ ዘሎ ዓቕሚ ባትሪ እታ ሃገር ንምሽፋን ኣስታት 5 ቴራዋት-ሰዓታት መኽዘን ከምዘድልያ ኣስሊዑ። ብህሉው ወጻኢታት እዚ ኣዝዩ ክቡር ምኾነ። ሊትየም-ኣዮን ባትሪታት ንመዓልታዊ ምዝዋር ብሽክለታ ጥራይ ዋጋ-ውጽኢታዊ ኮይኖም ይቕጽሉ እምበር ንብዙሕ-መዓልታት ወይ ወቕታዊ ምኽዛን ኣይኮኑን።

እዚ ክፍተት እዚ፡ ውሑዳት ኣብ ንግዳዊ ደረጃ ዝበጽሑ እኳ እንተኾኑ፡ ኣማራጺ ቴክኖሎጂታት ናብቲ ስእሊ ዝኣትዉሉ እዩ።

ፍልቀት ቴክኖሎጂ ባትሪ

ሊትየም-ኣዮን ባትሪታት ንናይ ሕጂ ምዝርጋሕ ዓብላልነት ኣለዎም፣ እንተኾነ ግን እቲ ቴክኖሎጂ መልክዓ ምድሪ ብመሰረት ድሌታት መተግበሪ ይፈላለ ኣሎ።

ሊትየም ሓጺን ፎስፌት ስልጣን ይሕዝ

ኣብ ውሽጢ ሊትየም-ኣዮን ኬሚስትሪ፡ ኣብ ከባቢ 2022 ርኡይ ለውጢ ኣጋጢሙ።ሊትየም ኣይረን ፎስፌት (LFP) ቀንዲ ኬሚስትሪ ንዘይንቀሳቐስ መኽዘን ኮይኑ ኣሎ፡ እዚ ድማ ነቲ ቅድሚ ሕጂ ዝዓብለሎ ዝነበረ ኒኬል ማንግኒዝ ኮባልት (NMC) ባትሪታት ኣመዛቢሉ።

LFP ንኣፕሊኬሽናት ሽቦ ሓያሎ ብልጫታት የቕርብ። ብሙቐት ዝያዳ ርጉእ ኮይኑ፡ ንሓደጋ ባርዕ ይቕንስ። ኮባልት ኣየድልዮን እዩ፣ ንኽልቲኡ ስክፍታታት ወጻኢታትን ስነ-ምግባራዊ ምንጪን ዝምልከት እዩ። LFP ባትሪታት ዝያዳ ቻርጅ-ናይ ምፍሳስ ዑደት ክቕጽሉ ይኽእሉ፣ ገለ ኣፍረይቲ ምስቲ ንቐዳሞት ወለዶታት ዘሳቐየ ናይ 2-3 ዓመት ምብስባስ ክነጻጸር እንከሎ 16 ዓመት ዕድመ ከምዘለዎም ይገልጹ።

እቲ ምትሕውዋስ ጽቕጥቕጥ ጸዓት እዩ። LFP ባትሪታት ካብ NMC ኣብ ሓደ ኪሎ ግራም ዝወሓደ ጸዓት ይዕቅቡ፡ እንተኾነ ግን ክብደት ቁምነገር ኣብ ዘይብሉ ስቴሽነሪ ግሪድ ኣፕሊኬሽናት እዚ ርኡይ ጉድለት ኣይኮነን። ወጻኢታትን ነዊሕ ዕድመን ዝያዳ ኣገዳሲ ኮይኑ፡ LFP ኣብ ክልቲኡ ይዕወት።

ቻይና ዝበዝሑ ናይ LFP ባትሪታት እያ እተፍሪ። እዚ ምትእኽኻብ እዚ ኣብ ቀረብ ሰንሰለት ስክፍታታት ፈጢሩ፣ ንኣሜሪካን ኤውሮጳን ዓቕሚ ምፍራይ ውሽጢ ዓዲ ንምህናጽ ዝገብርኦ ጻዕርታት ደሪኽዎ ኣሎ። ይኹን እምበር እዞም መሳለጥያታት ናይ ወጻኢታት ጕድለት የጋጥሞም፣ ናይ ኣመሪካን ኤውሮጳን ባትሪታት ካብቶም ቻይናውያን-ዝተሰርሑ መመዘኒታት ብግምት ብ20% ይዛይድ።

ንዝተፈላለዩ ድሌታት ዝቐልቀሉ ኣማራጺታት

ሶድየም-ኣዮን ባትሪታት ከም ኣማራጺ ሊትየም ተገዳስነት ፈጢሮም እዮም። ሶድየም ብዙሕን ርካሽን እዩ-ከምቲ ሓደ ተመራማሪ NREL ዝገለጾ "ኣብ ኩሉ ቦታ ሓደ ቶን ሶድየም ኣሎ"። እቲ ቴክኖሎጂ ንሙቐታዊ ሃዳሚ ዝወሓደ ተቓላዕነት ዘለዎ ኮይኑ ካብ ሊትየም-ኣዮን ብኣግባቡ ዝሓሰረ ክኸውን ይኽእል እዩ። ይኹን እምበር፡ ሶድየም-ኣዮን ባትሪታት ገና ንንግሪድ-ስኬል ኣፕሊኬሽናት ብንግዲ ኣይበሰሉን፡ ዋጋታት LFP ድማ ምንቁልቋል ኣማራጺታት ንምምዕባል ዝነበረ ህጹጽነት ኣጉዲልዎ ኣሎ።

ፍሎው ባትሪታት ነቲ ናይ ንውሓት ግዜ ጸገም ዝተፈላለየ ኣቀራርባ ይውክሉ። እዞም ስርዓታት እዚኣቶም ጸዓት ኣብ ፈሳሲ ኤሌክትሮላይት ይዕቅቡ እሞ ብዋህዮታት ይውሕዙ፣ ንኣወንታውን ኣሉታውን ቻርጅ ዝኸውን ዝተፈላለየ ታንክታት ኣለዎም። እቲ ብልጫ ዓቕሚ ጸዓት ካብ ዓቕሚ ሓይሊ ነጻ ኮይኑ ይመጣጠን-ዓበይቲ ታንክታት ጥራይ ብምጥቃም ዝያዳ ጸዓት ክዕቅቡ ክትገብሮም ትኽእል ኢኻ። ፍሎው ባትሪታት ብክልሰ-ሓሳብ ብዘይ ምብስባስ ብኣሽሓት ዑደታት ዓቕሞም ክዕቅቡ ይኽእሉ።

እቲ ብድሆ ኣሰር ፕሮጀክትን ዝተሓላለኸን እዩ። ፍሎው ባትሪታት ርኡይ ቦታን ትሕተ ቅርጽን ስለዘድልዮም፡ ካብ ውሱን ስርዓታት ሊትየም-ኣዮን ንመብዛሕትኡ ኣፕሊኬሽናት ዝወሓደ ሰሓብቲ ይገብሮም። ዋላ እኳ ኣብ ዝተመሓየሸ ኬሚስትሪ ምርምር ይቕጽል እንተኾነ፡ ንበይኖም ቴክኖሎጂ ኮይኖም ይቕጽሉ ኣለዉ።

ተመራመርቲ ዩኒቨርሲቲ ኮሎምብያ ኣብ መስከረም 2024 ኣብ ፖታስየም-ሶድየም-ሳልፈር ባትሪታት ምዕባለ ከምዘርኣዩ ኣፍሊጦም።እዚኦም ብዙሕ፣ ርካሽ ንብረት ዝጥቀሙ ኮይኖም ኣብ ማእከላይ ሙቐት ከባቢ 75 ዲግሪ ተስፋ ዘለዎ ውጽኢት ኣመዝጊቦም፣ እዚ ድማ ካብቲ ቅድሚ ሕጂ ዝነበረ ዲዛይናት ዝጠልቦ 250 ዲግሪ + ኣዝዩ ትሕቲ እዩ። እቲ ጉጅለ ዝገበሮ ናይ ኤሌክትሮላይት ምህዞ፡ ነቶም ኣቐዲሞም ዝነበሩ ስሪት ዝገደበ ጸገም ዘለዎም ደረቕ ረቂቕ ማይ ፈሲሱ። ከምዚ ዓይነት መጽናዕቲ ናብ ንግዳዊ ረብሓ ዘለዎም ፍርያት ይትርጎም ድዩ ኣይትርጎምን ገና ክርአ እዩ፡ እንተኾነ ግን ስፍሓት ናይቲ ቀጻሊ ምምዕባል ባትሪ ዘመልክት እዩ።

ሓቀኛ-ኣፈፃፅማን ውህደትን ዓለም

ኣብ መንጎ ፈተነ ፕሮጀክትታትን ምዝርጋሕ ብመጠን ሽቦን ዘሎ ፍልልይ፡ ዝተሓላለኹ ቴክኒካውን ቁጠባውን ክውንነታት ምጉዓዝ ዘጠቓልል እዩ።

ሃይብሪድ ተሓዳሲ-ስርዓታት መኽዘን

ኣብ ኣሜሪካ ኣብ 2024 ካብ ዝተወሰኸ 9.2 GW ዓቕሚ ባትሪ ኣስታት 3.2 GW ካብቶም ምስ ሶላር ሕርሻታት co-ዝርከቡ ሃይብሪድ ስርዓታት ዝመጸ እዩ። እዚ ምጽምባር እዚ ካብ ምትእስሳር ተሓዳሲ ወለዶ ምስ ዝተፈላለየ መኽዘን ሓሊፉ ስርሒታዊ ብልጫታት ይፈጥር።

ስርዓታት ምትሕውዋስ ትሕተ ቅርጺ ምትእስሳር ሽቦ ክካፈሉ ይኽእሉ፣ እዚ ድማ ወጻኢታትን ዝተሓላለኸ ምትእስሳርን ይቕንስ። እቲ ካብ ሶላር ፓነላት ዝመጽእ ዲሲ ኤሌክትሪክ ብኮንቨርተር ኣቢሉ ብቐጥታ ናብ ዲሲ-ተተሓሒዙ ባትሪታት ክውሕዝ ይኽእል እዩ፣ እዚ ድማ ካብ ብዙሓት ኤሲ-ዲሲ ምቕያር ክሳራታት ብቕዓት የወግድ። ኣዳለውቲ ፕሮጀክት ንዓቐን ባትሪ ብተዛማዲ ምስ ዓቕሚ ጸሓያዊ ጸዓት ክመሓየሽዎ ይኽእሉ፣ ሓደ ሓደ ግዜ ድማ ካብቲ ሶላር ኣረይ ንላዕሊ ሓይሊ ዘለዎም ደረጃ ዘለዎም ባትሪታት ብምትካል ነቲ ምትእስሳር ሽቦ ዝለዓለ ኣጠቓቕማ ክገብሩ ይኽእሉ።

እዞም ምትሕውዋስ መሳለጥያታት ንፕሮፋይላት ተሓዳሲ ወለዶ ስሉጥ ይገብሩ። እቲ ባትሪ ኣዝዩ ተለዋዋጢ ጸሓያዊ ሓይሊ ብቐጥታ ናብ ሽቦ ኣብ ክንዲ ዝውግእ፡ ምልውዋጥ ብምምጣጥ፡ ርጉእን ዝለኣኽን ሓይሊ የቕርብ። ብዓይኒ ናይቲ ሽቦ ኦፕሬተር፡ ብግቡእ ዝተዋቕረ ሶላር-ፕላስ-መኽዘን ዳርጋ ከም ሓደ ክቆጻጸር ዝኽእል ጀነሬተር ክሰርሕ ይኽእል።

ኣገልግሎት ሽቦን ምድማር እቶትን

ስርዓታት መኽዘን ባትሪ ኣብ ሓደ ምንጪ እቶት ኣይምርኮሱን እዮም። እቲ ናይ ንግዲ ሞዴል "ምድማር እቶት"-ካብ ብዙሓት ኣገልግሎታት እቶት ምእካብ ዘጠቓልል እዩ።

ምቁጽጻር ፍሪኩዌንሲ ንባትሪታት ንናይ ግሪድ ፍሪኩዌንሲ ምዝንባል ብቕልጡፍ ምላሽ ንኽህቡ ይኸፍል፣ እዚ ድማ ነቲ ዘድሊ ልክዕ 60 ሄርዝ ንምዕቃብ ይሕግዝ። ዕዳጋታት ዓቕሚ ንመኽዘን ኣብቲ ዝለዓለ ጠለብ ዝበዝሖ እዋን ንኽፈስስ ምህላዉ ይኽሕስዎ፣ ዋላ እኳ እንተዘይተጸውዑ። ጸዓት ኣርቢትራጅ ዋጋታት ጅምላ ሓይሊ ኤሌክትሪክ ትሑት ኣብ ዝኾነሉ እዋን ምኽፋልን ዋጋታት ክውስኽ ከሎ ምፍሳስን የጠቓልል። ገለ ወነንቲ ባትሪ እውን ናይ ምትሕብባር ዓቕሚ ይህቡ ወይ ኣብ መደባት ምላሽ ጠለብ ይሳተፉ።

እዚ ብዙሕነት ምንጪ እቶት ንቁጠባ ፕሮጀክት ዘመሓይሽ ኮይኑ ግን ውስብስብነት እውን ይውስኽ። ስርዓታት ምሕደራ ባትሪ ኣብ መላእ ተወዳደርቲ ዕድላት ምምሕያሽ ክገብሩ ኣለዎም፣ ክፍሊት ምቁጽጻር ፍሪኩዌንሲ ኣንጻር ዕድላት ኣርቢትራጅ ጸዓት ሚዛን ክህቡ ኣለዎም፣ ኣብ ርእሲኡ ድማ እቲ ባትሪ ንናይ ዓቕሚ ዕዳጋ ውዕላት እኹል ዓቕሚ ከምዘለዎ ከረጋግጹ ኣለዎም።

ጭቡጥ መረዳእታ ኣፈፃፅማ

ናይ ሓቂ-ዓለም ብቕዓት ባትሪ ንኽልቲኡ ዓቕሚ ናይቲ ቴክኖሎጂን ድሩትነቱን ዘርኢ እዩ። ኣብ ወርሒ ለካቲት 2024፡ ስርዓታት ባትሪ ቴክሳስ ኣብ እዋን ህጹጽ ኩነታት ስርዓት ናብ 1 GW ዝቐርብ ሓይሊ ሂቦም፡ እዚ ድማ ዝያዳ ኣብ ዘድልየሉ እዋን ተኣማንነት መኽዘን ዘርኢ እዩ።

መርከብ ባትሪ ካሊፎርንያ ኣብ ስርሓት ሽቦ ዘይነጻጸል ኮይኑ ኣሎ። CAISO ዝተባህለ ናይ ካሊፎርንያ ሽቦ ኦፕሬተር፡ ሕጂ ኣብ ባትሪታት ተጸጊዑ ነቲ ናይ ምሸት ራምፕ ንምምሕዳር ሶላር ምፍራይ እናነከየ ይኸይድ ኣሎ። ኣብ ልሙድ መዓልታት፡ ምፍሳስ ባትሪ ኣብ ከባቢ 5-6 PM ክዓቢ ይጅምር፡ ከባቢ 7-8 PM ዝለዓለ ደረጃ ይበጽሕ፡ ብ10 PM ድማ ይጎድል-ብግምት ናይ 4 ሰዓታት ዑደት ምፍሳስ ማይ ምስቲ ናይቲ ግዝኣት ናይ ኣንጭዋ መስመር ብድሆ ዝሰማማዕ።

ይኹን እምበር ምቁራፅ ስራሕን ናይ ኣፈፃፅማ ጉዳያትን ይፍጠሩ እዮም። ጌጋ ውቅርታት፡ ሶፍትዌር ምብልሻው፡ ከምኡ’ውን ምብልሻው መሳርሒታት፡ ስርዓታት ባትሪ ግሪድ-ስኬል ካብ መስመር ወጻኢ ብዘይተጸበይዎ መንገዲ ክዕንቀፉ ገይርዎም ኣሎ። ዓለምለኻዊ ስታቲስቲክስ ውድቀት ካብ 2018-2023 ከምዘመልክቶ፡ እቲ ኢንዱስትሪ እናበሰለ ምስ ከደ መጠን ውድቀት እናነከየ ይኸይድ ኣሎ፡ እንተኾነ ግን ስርዓታት ባትሪ ካብ ባህላዊ ጀነሬተራት ዝያዳ ዝተሓላለኸን ንውድቀት ክቃላዕ ዝኽእልን ኮይኑ ይቕጽል።

ሃገራዊ ቤተ ፈተነ ተሓዳሲ ጸዓት ነዞም ቅዲ ስርሒታት ብምክትታል ንውጥን ሽቦ ሓበሬታ ክህብ ጸኒሑ እዩ። ትንታነኦም ከም ዝሕብሮ፡ ምዝርጋሕ ባትሪ እናዓበየ ምስ ከደ፡ ምርግጋጽ ተኣማንነት ዝያዳ ዓቕሚ ጥራይ ዘይኮነስ ጂኦግራፍያዊ ብዙሕነትን ስርዓት ምትራፍን እውን ከም ዝሓትት ይሕብር።

ቁጠባዊ ትራንስፎርሜሽንን ዳይናሚክስ ዕዳጋን

እቲ ኣብ መኽዘን ባትሪ ዝረአ ዘሎ ድራማዊ ምንካይ ወጻኢታት፡ ንቁጠባ ጸዓት ዳግማይ ቅርጺ ሂብዎ’ኳ እንተኾነ፡ ርኡይ ፋይናንሳዊ ዕንቅፋታት ግን ገና ኣሎ።

ኣብ 2018 ብ MIT Technology Review ዝተገብረ ትንታነ፡ ልዑል ደረጃ ምእታው ተሓዳሲ ሓይሊ ንምብጻሕ ዝወጽእ ወጻኢታት መርሚሩ። እቲ መጽናዕቲ፡ ንዕላማታት ካሊፎርንያ ንምብጻሕ ዘድሊ ተሓዳሲ ምፍራይን መኽዘንን ምህናጽ፡ ወጻኢታት ብዝለዓለ ደረጃ ከም ዝውስኽ ኣረጋጊጹ። ኣብ 80% ምትእትታው ተሓዳሲ ሓይሊ፡ እቶም ተመራመርቲ፡ ወጻኢታት ንሓደ ሜጋዋት-ሰዓት ልዕሊ $1,600 ክኸውን ምዃኑ ኣስሊዖም፡ ኣብ 50% ተሓዳሲ ሓይሊ ድማ ንሓደ ሜጋዋት ሰዓት $49 ክነጻጸር ከሎ። ዋላ'ውን ባትሪታት ብግምት ሓደ-ሲሶ ናይ 2018 ዋጋታት ክኸፍሉ እዮም ኢልና እንተተገሚቱ፡ እቲ ቁጠባ "ምሉእ ብምሉእ ብዋጋ መኽዘን ዝተዓብለለ" ኮይኑ፡ ከምቲ ተንታኒ ሓይሊ ዕማም ጽሩይ ኣየር ስቲቭ ብሪክ ዝገለጾ።

ድሕሪ ሽዱሽተ ዓመት፡ ብሓቂ ወጻኢታት ባትሪ ካብቲ ዝተተንበየ ሓደ-ሲሶ ምንካይ ንላዕሊ ወሪዱ ኣሎ። ኣብ 2020 ንሓደ ​​ኪሎ ዋት ሰዓት $250 ዝዋግኡ ዝነበሩ ናይ ኮንተይነር-ስኬል ባትሪ ስርዓታት ክሳብ 2023 ትሕቲ $140 ንሓደ ​​ኪሎዋት ሰዓት ወሪዶም፣ ክሳብ 2024 ድማ እናነከዩ ቀጺሎም።ዋጋታት ፕሮጀክትታት ዉድ ማከንዚ ክሳብ 2030 ትሕቲ $100 ክወርድ ይኽእል።

እዚ ምንቁልቋል ዋጋታት ንተግባራውነት ፕሮጀክት ይቕይር ኣሎ። ኣብ 2018 ቁጠባዊ ትርጉም ዘይነበሮም ፕሮጀክትታት መኽዘን ባትሪ ሕጂ ተወዳደርቲ ኮይኖም ኣለዉ። ሕጊ ምንካይ ዝቕባበ ንብረት ኣብ 2022 ንበይኑ ንመኽዘን ዝኸውን ናይ ወፍሪ ግብሪ ምሕረት ኣተኣታትዩ፣ እዚ ድማ ንቁጠባ ፕሮጀክት ዝያዳ ኣመሓይሹን ምውፋር ኣቀላጢፉን።

ይኹን እምበር እቲ ዝድለ መጠን ወፍሪ ገና ዘሰንብድ እዩ። መንግስቲ ዓባይ ብሪጣንያ፡ ምኽዛን ባትሪን ተዛመድቲ ቴክኖሎጂታት ሽቦን ኣብ 2050 ንስርዓተ ጸዓት ዓባይ ብሪጣንያ ክሳብ 40 ቢልዮን ፓውንድ ከድሕን ከምዝኽእል ይግምት፡ ኣብቲ ነጥቢ ንምብጻሕ ግን ዓቢ ኣቐዲሙ ወፍሪ የድሊ። ኣብ ካሊፎርንያ ዘሎ 12.5 ጊጋዋት ዝተተኽለ ዓቕሚ፡ ንቢልዮናት ዝቑጸር ዝተዋፈረ ርእሰ-ማል ዝውክል ኮይኑ፡ እዚ ግን ካብቲ ኣብ መወዳእታ ዘድልዮ መኽዘን ናይታ ግዝኣት ንእሽቶ ክፋል ጥራይ እዩ ዝሽፍን።

ጂኦግራፍያዊ ምትእኽኻብ ምውፋር ባትሪ ቁጠባን ፖሊሲን ኣበይ ከም ዝሰማምዑ ዘንጸባርቕ እዩ። ቴክሳስ (8 GW ኣብ 2024 ዝተተኽለ)ን ካሊፎርንያን (12.5 GW) ብሓባር ልዕሊ ሰለስተ-ርብዒ ዓቕሚ ባትሪ ኣሜሪካ ይሕዛ። ክልቲአን ግዝኣታት ንተዓጻጻፍነት መኽዘን ብገንዘብ ዝሽልም ርኡይ ጸጋታት ተሓዳሲ ጸዓት፡ ደገፍቲ ፖሊሲታትን ዕዳጋታት ሓይሊ ኤሌክትሪክን ኣለወን።

ብደረጃ ዓለም ቻይና ብግምት ፍርቂ ዓለማዊ ዓቕሚ ባትሪ እተፍሪ ኮይና፡ ኣብ ቀረብ ጥረ ነገራት ትዕብለል። ቻይናውያን ትካላት ልዕሊ 60% ናይ ሊትየም-ኣዮን ባትሪ ናይ ምፍራይ ዓቕሚን ልዕሊ 90% ናይ መስርሒ ዓቕሚ ከም ሊትየም፣ ኮባልት፣ ኒኬልን ግራፋይትን ዝኣመሰሉ ጥረ ነገራት ይቆጻጸራ። እዚ ምትእኽኻብ እዚ ብዛዕባ ድሕነት ቀረብ ስክፍታታት ዘልዕልን ዋላ እኳ ዝለዓለ ወጻኢታት እንተሃለዎ ምዕራባውያን ዓቕሚ ምፍራይ ንምህናጽ ጻዕርታት ዝድርኽን እዩ።

ብድሆታትን ድሩትነትን

ዋላ እኳ ቅልጡፍ ዕብየት እንተሃለወ፡ መኽዘን ባትሪ ኣብ ምስግጋር ጸዓት ዘለዎ ናይ መወዳእታ ተራ ዝድርት ዘይተፈትሐ ዕንቅፋታት የጋጥሞ።

ድሩትነት ጥረ ነገራት

ንመኽዘን ባትሪ ናብ ደረጃ ቴራዋት ንምዕባይ ብዙሕ ሊትየም፣ ኮባልት፣ ኒኬልን ካልእን ንብረት የድሊ። ኣብ ምድረበዳ ኣታካማን ተመሳሰልቲ ቦታታትን ቺለ ዝካየድ ዕደና ሊትየም፡ ምውዳቕ ማይን ዕንወት ስነ-ህይወትን ሓዊሱ ርኡይ ጽልዋታት ከባቢ ኣለዎ። ኣብ ዲሞክራስያዊት ሪፓብሊክ ኮንጎ ዝተዋህለለ ዕደና ኮባልት፡ ርኡይ ስነ-ምግባራውን ከባብያውን ስክፍታታት ዘጠቓልል እዩ።

ምፍራይ ባትሪ ክሳብ 2030 ኣብ ኤውሮጳ ዓመታዊ ናብ 965 ጊጋዋት-ሰዓታት እናወሰኸ ኣብ ዝኸደሉ ዘሎ እዋን፡ ጠለብ ንብረት ኣዝዩ ክውስኽ እዩ። ብፍላይ ተወዳዳሪ ጠለብ ኤሌክትሪክ ተሽከርከርቲ ሕጽረት እንተፈጢሩ፡ ዕንቅፋታት ቀረብ ሰንሰለት ምዝርጋሕ ከዝሕሎ ወይ ወጻኢታት ክውስኽ ይኽእል። ምምዕባል ትሕተ ቅርጺ ዳግመ-ምጥቃምን ከም ሶድየም-ኣዮን ዝኣመሰሉ ኣማራጺ ኬሚስትሪታትን ሓደ መንገዲ ንቕድሚት ዝውክል ኮይኑ፡ ክልቲኦም ግን ክሳብ ሕጂ ኣብ ልዕሊ ምውጻእ ድንግል ንብረት ጸቕጢ ንምንካይ እኹል ስኬል ኣይረኸቡን።

ድሕንነትን ከባብያዊ ስክፍታታትን

ዓቢ ትሕዝቶ ሊትየም-ኣዮን ባትሪታት ሓደጋ ባርዕ የስዕብ። ሓያሎ ልዑል-ፕሮፋይል ዘለዎም መኽዘን ባትሪታት ባርዕ ሓዊ ኣጋጢሞም እዮም፣ ኣብ 2019 ኣብ መሳለጥያ ህዝባዊ ኣገልግሎት ኣሪዞና ማክሚከን ዘጋጠመ ፍጻመታትን ካልኦት ቦታታትን ሓዊሱ። ዘመናዊ ስርዓታት ዝተራቐቐ ናይ ባርዕ ምዕፋን፣ ምሕደራ ሙቐትን ምክትታልን ስርዓታት ዘጠቓልል ኮይኑ፡ እቲ ሓደጋ ግን ኣይተወገደን።

መወዳእታ-ናይ-ህይወት ምጉሓፍ ካልእ ብድሆ የቕርብ። ባትሪታት ምስ ግዜ ይበላሸዉ፣ ብተለምዶ ድሕሪ 10-15 ዓመት ኣጠቓቕማ 70-80% ናይቲ መበቆላዊ ዓቕሚ ይበጽሑ። ነዞም ስርዓታት ብውሑስ መንገዲ ምጉሓፍን ክቡር ንብረት ምምላስን ሎሚ ዳርጋ ዘይርከብ ትሕተ ቅርጺ ዳግመ-ምጥቃም ምምዕባል የድሊ። ሞዴል ገምጋም ዳግመ-ምጥቃም ባትሪ ሊትየም-ኣዮን NREL፡ ሰንሰለታት ቀረብን ጽልዋታት ዳግመ-ምጥቃምን ኣብ ካርታ ንምቕማጥ ይፍትን፡ እንተኾነ ግን ብንግዳዊ ደረጃ ዳግመ-ምጥቃም ባትሪ ገና ገና ገና ይጅምር ኣሎ።

ኣብ ዋህዮታት ባትሪ ዝርከቡ ኬሚካላዊ ኤሌክትሮላይት እንተፈሲሶም ካውስቲክን ሓደገኛታትን ክኾኑ ይኽእሉ። ጎረባብቲ ናይቶም ክሕሰቡ ዝሕሰቡ መኽዘን ባትሪታት ሓደ ሓደ ግዜ ብሰንኪ እዚ ከባብያውን ድሕነትን ስክፍታታት ንፕሮጀክትታት ይቃወሙ፣ ብፍላይ ኣብ ገጠራት መሬት ሕርሻ ብሓደጋታት ክጽሎ ዝኽእል ከባቢታት።

ምትእስሳርን ውህደት ሽቦን ዕንቅፋታት

ባትሪታት ንምትካል ድሉዋት ምህላዎም ምስ ሽቦ ክራኸቡ እንተዘይክኢሎም ፍልልይ የብሉን። ኣብ ኣሜሪካ ዘሎ ናይ ምትእስሳር ሪጋ ዓቢ ዕንቅፋት ኮይኑ ኣሎ። ካብ 2023 ጀሚሩ፡ ምትእስሳር ሽቦ ዝደልዩ ፕሮጀክትታት መኽዘን ባትሪ፡ ካብ መጀመርታ ሕቶ ክሳብ ስምምዕ ምትእስሳር ዝለዓለ ናይ 50 ኣዋርሕ ናይ ምጽባይ ግዜ ኣጋጢምዎም፡ ድሕሪኡ ጭቡጥ ህንጸት ተወሳኺ ዓመታት ይወስድ።

እዚ ማለት ኣብ 2025 ብኢንተርነት ዝመጹ ፕሮጀክትታት ኣብ ከባቢ 2018 ናብቲ ናይ ምትእስሳር ሪጋ ተጸንቢሮም ክኾኑ ይኽእሉ እዮም።ለውጢ ቀረብ ሰንሰለት፣ ምልውዋጥ ወጻኢታትን ምዕባለ ቴክኖሎጅን ኣብዞም ነዊሕ ናይ ግዜ መስመራት ንተግባራውነት ፕሮጀክት ይጸልዎ። ገለ ኣዳለውቲ ቁጠባ እንተተበላሽዩ ፕሮጀክትታት ኣብ መፋርቕ-ሪጋ ይገድፍዎ።

ትሕተ ቅርጺ ሽቦ ንባዕሉ ዓበይቲ ምትካል ባትሪ ንምሕላው ምምሕያሽ የድልዮ። ካብ ማእከላይ ጀነሬተራት ናብ ተጠቀምቲ ብሓደ{1}}ኣንፈት ዋሕዚ ሓይሊ ዝተዳለዉ ስርዓታት ምክፍፋል ባትሪታት ኣብ እዋን ምፍሳስ ሓይሊ ስለዝወግኡ ምስ ክልተኣዊ ዋሕዚ ክላመዱ ኣለዎም። ስርዓታት መከላኸሊ፣ መሳርሒታት ምቁጽጻር ቮልቴጅን ሶፍትዌር ምቁጽጻርን ኩሎም ምዕባለታት የድልዮም።

እቲ ንውሓት ግዜ-ጸገም ወጻኢታት

እቲ መሰረታዊ ደረት ቁጠባዊ ኮይኑ ይቕጽል ኣሎ: ሊትየም-ኣዮን ባትሪታት ን1-4 ሰዓታት ዝኸውን ኣፕሊኬሽናት ጽቡቕ ይሰርሑ ግን ንብዙሕ-መዓልቲ ምኽዛን ክልኩል ክቡራት ይኾኑ። ኣብ 2023 ዝተገብረ ትንታነ ፊዚክስ ዎርልድ፡ ንዓባይ ብሪጣንያ ንዓሰርተ ተኸታተልቲ ትሑት-ተሓደስቲ-ወለዶ መዓልታት ንምሽፋን እኹል መኽዘን ምሃብ፡ ንሃይድሮጅን መሰረት ዝገበረ መኽዘን ኣስታት 50 ቢልዮን ፓውንድ ወይ ድማ ብህሉው ወጻኢታት ንባትሪታት ተመጣጣኒ ኣስትሮኖሚያዊ ድምር ከም ዝውድእ ኣስሊዑ።

ነዚ እዩ ድማ ምኽዛን ባትሪ ጥራይ 100% ተሓዳሲ ሽቦ ዘየኽእል። ኣብ መብዛሕትኡ ዞባታት ዝፍጸም ዝተናውሐ እዋን ትሑት ምፍራይ ንፋስን ጸሓያዊ ጸዓትን-ወይ ብዓቢኡ ልዕሊ ዓቐን ምህናጽ ተሓዳሲ ዓቕሚ፣ ምምዕባል ናይ ነዊሕ-ንውሓት ግዜ ዘለዎም ናይ ምኽዛን ቴክኖሎጂታት ገና ብንግዲ ዘይርከቡ፣ ወይ ድማ ምዕቃብ ናይ ምልኣኽ ምንጪታት ምፍራይ ከም ተፈጥሮኣዊ ጋዝ ምስ ምምራኽ ካርቦን፣ ኒዩክለር፣ ወይ ጂኦተርማል የድሊ።

መንገዲ ንቕድሚት።

መኽዘን ባትሪ ካብ ፈተነ ናብ ኣገዳሲ ተሓዳሲ ጸዓት ተሰጋጊሩ’ኳ እንተሎ፡ ተራኡ ግን ኣብ ሰፊሕ ለውጢ ስርዓት ሓደ ባእታ ኮይኑ ይቕጽል ኣሎ።

ግሪድ ኦፕሬተራት እናተሓላለኹ ዝኸይድ ዘሎ ስርዓታት ምውህሃድ ይመሃሩ ኣለዉ። ንገለ ኣማኢት ዓበይቲ መመንጨዊ ሓይሊ ኤሌክትሪክ ኣብ ክንዲ ዝቆጻጸሩ፡ ባትሪ፡ ሶላር ፓነላት፡ ተርባይናት ንፋስን ክቆጻጸር ዝኽእል ጽዕነትን ሓዊሱ ብሚልዮናት ዝቑጸሩ ዝተዘርግሑ ጸጋታት የመሓድሩ ኣለዉ። ኣርቲፊሻል ኢንተለጀንስን ማሽን ትምህርትን ኣልጎሪዝም፡ ተሓዳሲ ወለዶ ቅዲ ንምግማት፡ ምልኣኽ ባትሪ ንምምሕያሽ፡ ከምኡ’ውን ኣብ ካልኢታት-ካብ-ወቕትታት ናይ ግዜ ደረጃታት ቀረብን ጠለብን ንምምዛን ይሕግዙ።

ፖርቶሪኮ ብፍላይ ኣብ በዳሂ ሃዋህው ናይ መኽዘን ዓቕሚ ኣብነት እያ። እታ ደሴት ንህቦብላታትን ብሰንኪ እዚ ንዝፍጠር ምቁራጽ ሓይሊ ኤሌክትሪክን ተቓላዕቲ ምዃና፡ ንጽንዓት ጸዓት ኣዝዩ ኣገዳሲ ይገብሮ። NREL ኣብ መላእ ፖርቶሪኮ ውልቃዊ ሶላር-ን-ንባትሪ ስርዓታት ንምዝርጋሕ ክሕግዝ ጸኒሑ እዩ፣ እዚ ድማ እቲ ቀንዲ ሽቦ ኣብ ዝፈሽለሉ እዋን መተካእታ ሓይሊ ይህብን ኣብ ክቡር ካብ ወጻኢ ዝኣቱ ቅሪተ-ኣካላት ነዳዲ ምጽጋዕ ይንክይን።

ኣብ መኽዘን ዝተረፈ ክፍተታት ክፈትሑ ዝኽእሉ ቴክኖሎጂታት መጽናዕቲ ይቕጽል ኣሎ። ን100 ሰዓታት ጸዓት ክዕቅቡ ዝኽእሉ ናይ ሓጺን-ናይ ኣየር ባትሪታት ኣብ ምምዕባል ይርከቡ። ምምሕያሽ ፍሎው ባትሪ ኣሰር እግርን ወጻኢታትን ከጉድል ይኽእል እዩ። ሙቐታዊ ምኽዛን-ኤሌክትሪክ ብምጥቃም ሑጻ፣ ጨው ወይ ካልእ ንብረት ንምውዓይ-ንነዊሕ-ንውሓት ግዜ ዝጸንሕ ኣፕሊኬሽናት ብፍላይ ንኢንዱስትርያዊ ሙቐት ካልእ መንገዲ የቕርብ። "ናይ ሑጻ ባትሪ" ፊንላንድ 8 ሜጋዋት ጸዓት ሙቐት ኣብ 600 ዲግሪ ብምዕቃብ ኣብ ቀረባ ንዝርከቡ ገዛውትን መሳለጥያታትን ሙቐት ይህብ።

ምውህሃድ መኽዘን ምስ ተሽከርካሪ-ን-ሽቦ ቴክኖሎጂ ካልእ ዶብ ይውክል። ብኤሌክትሪክ ዝሰርሓ ተሽከርከርቲ መብዛሕትኡ ግዜ ስራሕ ኣልቦ ኮፍ ዝብላ ርኡይ ዓቕሚ ባትሪ ዝሓዛ እየን። ክልተ ኣንፈት ዘለዎ ቻርጅ ቴክኖሎጂ፡ EVs ኣብ ጽዑቕ እዋን ሓይሊ ናብ ሽቦ ንምምላስ ከኽእለን ይኽእል እዩ፡ እዚ ድማ ብመሰረቱ ንሚልዮናት ተሽከርከርቲ ናብ ዝተዘርግሐ ጸጋታት መኽዘን ክቕይር ይኽእል። ኣውስትራልያን ካልኦት ሃገራትን ነዚ ቴክኖሎጂ ደረጃ ንምብጻሕ ፍኖተ-ካርታታት ይምርምራ ኣለዋ።

ፖሊሲን ዲዛይን ዕዳጋን ወሳኒ ክኸውን እዩ። ምቹእ ናይ ምቁጽጻራዊ ሃዋህውን ንብዙሕ ረብሓታት መኽዘን ብግቡእ ዋጋ ዝህብ ኣገባባት ዕዳጋን ዝፈጥራ ዞባታት፡ ዝቐልጠፈ ምዝርጋሕ ክረኣያ ተኽእሎ ኣሎ። ሕጊ ምጉዳል ዋጋታት ንብረት ኣሜሪካ ዝሃቦ ናይ መኽዘን ግብሪ ምሕረት ንልምዓት ኣቀላጢፉ፤ ኣብ ካልኦት ስልጣን ፍርዲ ተመሳሳሊ ፖሊሲ ደገፍ ዓለምለኻዊ ዕብየት ክድርኽ ይኽእል እዩ።

ነቲ መርትዖታት ብምምርማር ዝበርሃሉ ነገር እንተሃልዩ፡ ምኽዛን ባትሪ ካብ ወሰን ናብ ቀንዲ መስመር ውጥን ጸዓት ተሰጋጊሩ ከምዘሎ እዩ። እቲ ኣብ መወዳእታ 2024 ኣብ ኣሜሪካ ዝተተኽለ 26 GW ዋላ እኳ ርኡይ እንተኾነ፡ ንመጀመርታ ጥራይ እዩ ዝውክል። ብሉምበርግኤንኤፍ ክሳብ 2035 ብዓለም ደረጃ 220 ጊጋዋት ዓመታዊ ተወሳኺ ከምዝህሉ ዝገመቶ ትንበያ፡ እዚ ሕጂ ዘሎ ናህሪ ዕብየት፡ ቀጻሊ እንተኾይኑ፡ ንመኽዘን ባትሪ ከም መስመራት መተሓላለፊ ወይ ትራንስፎርመራት ንስራሕቲ ሽቦ መሰረታዊ ክገብሮ ምዃኑ ይሕብር።

እቲ ቴክኖሎጂ ንኹሉ ጸገም ኣይፈትሖን እዩ። ወቕታዊ ምኽዛን ገና ዘይተረጋገጸ ኮይኑ፡ ሰንሰለት ቀረብ ንብረት ጸገማት የጋጥሞም፡ ወጻኢታት ድማ እናነከየ ክቕጽል ኣለዎ። እቲ ትራጀክቶሪ ግን ንጹር እዩ፡ ተሓዳሲ ጸዓት ወጻኢታት ትሕቲ ምዕሩይነት ቅሪተ-ኣካላት ነዳዲ ምስ ወረደ ብቕልጡፍ ይዓቢ፤ ሕጂ ምኽዛን ባትሪ ተመሳሳሊ ቅዲ ይኽተል ኣሎ፡ እቶም እናተሓደሰ ዝኸይድ ዘሎ ሽቦ ንምምሕዳር ዘድልዩ ስርዓታት ድማ ኣብ ሓቀኛ ግዜ ቅርጺ ይሕዙ ኣለዉ።

ብተደጋጋሚ ዝሕተቱ ሕቶታት

ስርዓታት መኽዘን ባትሪ ጸዓት ክሳብ ክንደይ ክዕቅቡ ይኽእሉ?

መብዛሕትኦም ሎሚ ዝተተኽሉ ናይ ግሪድ-ስኬል ሊትየም-ኣዮን ባትሪ ስርዓታት ካብ 1 ክሳብ 4 ሰዓታት ናይ ምፍሳስ ንውሓት ግዜ ዝተዳለዉ እዮም። እዚ ማለት ቅድሚ ምውዳኦም ንእቲ እዋን ምሉእ ደረጃ ሓይሎም ከቕርቡ ይኽእሉ። ገለ ሓደስቲ ስርዓታት ክሳብ 6-10 ሰዓታት ይዝርግሑ፣ ነዊሕ ግዜ ግን ወጻኢታት ብዓቢኡ ይውስኽ። እቲ ናይ ምኽዛን ንውሓት ግዜ ኣብ ኣካላዊ ዓቕሚ ናይቲ ባትሪ (ብሜጋዋት-ሰዓታት ዝዕቀን) ብናይ ምፍሳስ ፍጥነት (ብሜጋዋት ዝዕቀን) ተማቒልካ ይምርኮስ።

ዕድመ ናይ ሓደ ብግሪድ-ስኬል ባትሪ መኽዘን ስርዓት ክንደይ ይኸውን?

ኣብ መኽዘን ሽቦ ዝጥቀሙ ዘመናዊ ሊትየም ሓጺን ፎስፌት ባትሪታት ብተለምዶ ከከም ኣገባብ ኣጠቓቕማ ን10-16 ዓመታት እኹል ኣፈጻጽማ ይሕዙ። ስርዓታት ባትሪ ኣብ ዕድሚኦም ብኣሽሓት ዝቑጸሩ ዑደታት ቻርጅ-ዲስቻርጅ ይሓልፉ፣ በብቑሩብ ድማ ዓቕሞም ይስእኑ። ኣፈጻጽማ ናብ ከባቢ 70-80% ናይቲ መበቆላዊ ዓቕሚ ምስ ወረደ፡ መብዛሕትኡ ግዜ ባትሪታት ምትካእ የድልዮም፡ ዋላ እኳ ንዝተበላሸዉ ባትሪታት ንውሑድ ጠለብ ዘለዎም ኣፕሊኬሽናት ዳግማይ ዕላማ ንምግባር ዝግበር መጽናዕቲ ይቕጽል።

ስለምንታይ እዩ ወጻኢታት ባትሪ ብቕልጡፍ ይንኪ ዘሎ?

ሰለስተ ረቛሒታት ንዋጋታት ባትሪ ንኽንኪ ዝድርኹ እዮም። ቀዳማይ፡ ንኤሌክትሪክ ዝሰርሓ ተሽከርከርቲ ዝኸውን ሰፊሕ ምፍራይ ስኬል፡ ንነፍሲ ​​ወከፍ-ኣሃዳዊ ወጻኢታት ዘጉድል መጠን ምፍራይ ፈጢሩ። ካልኣይ፡ ኣብ ኬሚስትሪ ባትሪ ዝግበር ዝነበረ ወሰኽ ምምሕያሽ ጽቕጥቕጥ ጸዓት ከም ዝወሰኸን ዘድሊ ንብረት ከም ዝነከየን ይፍለጥ። ሳልሳይ፡ ኣብ መንጎ ኣፍረይቲ ብፍላይ ድማ ቻይናውያን ኣፍረይቲ ዝነበረ ውድድር፡ ኣብ 2024 ልዕሊ ዓቐን ቀረብ ፈጢሩ፡ ዋጋታት ዝያዳ ንኽወርድ ደፊእዎ። ናይ ትምህርቲ መስመራት ከም ዝሕብርዎ፡ ድምር መጠን ምህርቲ እናወሰኸ ምስ ከደ ወጻኢታት እናነከየ ክቕጽል እዩ።

ባትሪታት ንመመንጨዊ ሓይሊ ተፈጥሮኣዊ ጋዝ ምሉእ ብምሉእ ክቕይሩ ይኽእሉ ድዮም?

ምስ እዋናዊ ቴክኖሎጂ ኣይኮነን። ባትሪታት ኣብ እዋን ጥርዚ ጠለብ መዓልታዊ ንገለ ሰዓታት ዝሰርሑ "ፒከር" ተኽልታት ኣብ ምትካእ ይበልጹ። ይኹን እምበር፡ ብቐጻሊ ዝሰርሑን ንብዙሕ{3}}መዓልታት ተኣማንነት ዝህቡን ብተፈጥሮኣዊ ጋዝ ዝተዋሃሃዱ-ዑደት ትካላት ብሰንኪ ንውሓት ግዜን ድሩትነት ወጻኢታትን ብባትሪ ንምትካእ ኣጸጋሚ ኮይኑ ይቕጽል ኣሎ። ምሉእ ብምሉእ ዝሕደስ ሽቦ ወይ ዓቢ ልዕሊ ዓቐን ባትሪ ምህናጽ፣ ገና ብንግዲ ዘይነበረ ነዊሕ-ንውሓት ግዜ ዝጸንሕ ናይ ምኽዛን ቴክኖሎጂታት፣ ወይ ድማ ኣማራጺ ዝለኣኽ ትሑት-ካርቦን ምፍራይ ከም ኒዩክለር ወይ ጂኦተርማል ከድልዮ እዩ።

ስርዓታት መኽዘን ባትሪ ብኸመይ ገንዘብ ይረኽቡ?

ፕሮጀክትታት መኽዘን ባትሪ ብሓንሳብ ካብ ብዙሓት ምንጭታት ኣታዊ ይረኽቡ፡ እዚ ድማ "ምድማር እቶት" ዝበሃል ልምዲ እዩ። ካብ ኣገልግሎት ምቁጽጻር ፍሪኩዌንሲ፣ ኣብ ጽዑቕ እዋን ብምህላዎም ክፍሊት ዕዳጋ ዓቕሚ፣ ካብ{1}}ጫፍ ሓይሊ ብሕሱር ዋጋ ብምዕዳግን ኣብ እዋን ምውሳኽ ዋጋ ብምሻጥን ጸዓት ኣርቢትራጅ፣ ኣብ ገለ ኣጋጣሚታት ድማ ናይ ክፍሊት ምጉዳል ወይ ኣገልግሎት ምትሕብባር ሓይሊ ይጠልቡ ኣታዊ ይረኽቡ። ምትሕውዋስ ምንጪ እቶት ብዞባን ኣቃውማ ዕዳጋን ይፈላለ እዩ።

ስርዓታት መኽዘን ባትሪ ውሑስ ድዩ?

ግሪድ-መዐቀኒ ስርዓታት ባትሪ ስርዓታት ምዕፋን ባርዕ ሓዊ፣ ምሕደራ ሙቐት፣ ቀጻሊ ምክትታልን ኣካላዊ ምክልኻልን ሓዊሱ ሰፊሕ ናይ ድሕነት ባህርያት የጠቓልል። ይኹን እምበር ሓደጋታት ኣለዉ-ሊትየም-ኣዮን ባትሪታት እንተተበላሽዮም ወይ ብዘይግቡእ እንተተመሓዲሮም ሓዊ ክሕዙ ይኽእሉ እዮም፣ ሓያሎ ልዑል-ፕሮፋይል ዘለዎም ፍጻመታት ድማ ኣጋጢሞም እዮም። እቲ ኢንዱስትሪ እናበሰለ ምስ ከደ ደረጃታት ድሕነት እናማዕበሉ ይቕጽሉ ኣለዉ፡ ዘመናዊ መሳለጥያታት ድማ ካብቲ ኣቐዲሙ ዝተገብረ ምውፋር ዝተወስደ ትምህርቲ ዘጠቓልል እዩ። ብሓፈሻ LFP ኬሚስትሪ ካብ NMC ዝያዳ ውሑስ እዩ ብሰንኪ ዝሓሸ ምርግጋእ ሙቐት።